Үнэний эрэлч

"27" судрыг уншаад төрсөн сэтгэгдэл

2016 оны 01-р сарын 14 Нийтэлсэн Myadagmaa
Ер нь өргөөнөөс гарсан бүхий л судрууд ДээдЭсүүдийн маань үр бидэндээ чин сэтгэлээсээ сануулан хэлсэн “Биегүй хашгираан” юм. Хайрлаж хэлнэ, хашгирч хэлнэ ,харамсаж хэлнэ, халуун амийг нь авч хэлнэ. Гэтэл мэдэрдэг нь хэд билээ.Хашхираад хашхираад удамдаа бууж дийлээгүй,үйлээ дүүргэж бараагүйд нь ямар хэцүү байдаг болоо? Тэр хашхирааныг мэдээгүй, мэдрээгүй, мунхаг үрс нь 2 чихээ таглан, хохимой толгойгоо аван зүүд нойр , зөн билгээ ч мэдрэхгүй хэрхэн яаж зугатаадаг билээ дээ ? Мунгинаж будилсаар онгодоо заллаа ч үхэгсэдийн шивнээг сонордохгүй , биегүй хашхирааныг тоохгүй , гялбаан бүжгийг ухахгүйгээс хичнээн нь онгодоо нурааж байгаа бол ?! Тиймээс л энэ хашхирааныг үл ойшоосон нь онгодуудаа зэрэг дэвээр нь голж шилэн илүү дээрийг залаад байна уу? 
“Санасан санаагаа дүүргэж чадаагүй онгод бусад онгодын дэргэд шившигтэй тул улаачаараа дамжуулж засаж чадаагүй үйлээ лус савдгийн зараал болж дүүргэхээс аргагүй. Энэ нь удамд ирэх бартаа саадыг толгой мэдэж арилгах аргагүй болдог юм. Энэ учигт удам минь мөхөрч, хумигдаж, үгүйрэхийн аюул бий” гэж энэ номын 29-р хуудсанд дурайж байна. Онгод ёроолоосоо нурнаа гэж...
 Дэлгэрэнгүй»

“Эх дэлхий мину” ОУ-ын бөөгийн чуулган

2016 оны 01-р сарын 14 Нийтэлсэн Myadagmaa
Естой толгой дараалан жүжигчид, торгон сайхан хоолойтнууд, тоолж барамгүй орчуулагчид, товхийсэн хөөрхөн найруулагчид л байдаг юм байна шүү дээ, манай өргөөнийхөн чинь. Үүнээс үүдээд бөө нар бол тэр чигээрээ УРЛАГ гэдгийг хүмүүс ухсан байх. Учир нь тэд аугаа тэнгэрийн далд ертөнцтэй холбогдож тэнгэр газрын сүр хүчийг нэгэнтээ илтгэж чадаж байна бус уу! Тэнгэр газрыг холбосон хөх толботны авъяасыг харийнхан ч тэр , хажуу дэргэдийнхэн ч тэр намтай адил бишрээ биз ээ. Хүйтэн сэрүүнийг үл тоон нүцгэн биендээ Хангарьдын далавч өмссөн тэр нэгэн том нүдэт, оул биеэрээ улайссан сэлэм долоох даруухан гэмээр идтэн, мартсан зарлигаа гэнэт санан “сэлэмдсэн” Тамын дайчин, мэдлэггүйн гайгаар ялд унасан сэтэрхий уруулт болон түүний хөөрхий эцэг эх “Үлгэрийн цаг” –ийн хөтөч гэлтэй тайлбарыг уншин холболт хийх авъяаслаг нэгэн , муухан багшаас илүү тайлбарлан таниулах улаач нар ...  Дэлгэрэнгүй»
Хэдхээн жилийн өмнө ажаа нь намын үүрийн дарга, ‘’хайрт’’ намынхаа улаан фен, бэлтгэл хүчнийг нь бэлтгэгч гүйж явахдаа алтаар уйлаад ч олдохгүй 12 жилийг баржээ. Ёстой, жинхнээсээ тархиа угаалгаснаа ч үл мэдэн тас харанхуй дотор тэмтчиж явж. Өөрийн биеийг гаргуунд нь гаргаж,өнөр олныхоо төлөө зүтгэж байнам гэж зорьж, золбоожиж явлаа.Буянтай хэмээн сэтгэж бусармаг муухайг нь таниагүйгээс бусдын тархийг ’’цөм’’ угаасныхаа буянд булт олон дагагчтай байлаа. Манай намд санал өгөөрэй! гээд авьяаслаг сэргэлэнг нь аргадаж,алийгаа мэдэхгүйд нь тулгаж, аманцар нэгнийг нь аядуулж,арай дөнгүүрийг нь архидуулж явлаа. Аймар,аймар... Арван зургаан хар ний ГЭМ цогцолсон энэ үеийн  Дэлгэрэнгүй»

Монголчууд бид чоно буга хоёроос гаралтай юу ?

2016 оны 01-р сарын 03 Нийтэлсэн Myadagmaa
 Жүжиг эхлэхдээ уянгалаг хөгжмийн аялгуун дор чоно ,буга 2 гарч ирэн хурьцсанаар Монголчуудын өвөг удмын түүх эхэлнэ .Түүхийн тухай буруу ойлголтоор угжуулан хүмүүжсэн бидний хувьд  ийнхүү ойлгож, бичиж,ший жүжиг ,сүүдэр драм тавьж, өөрийн болоод олны хүч чармайлгыг үр дүнгүй болгосон жишээ гагц үүгээр тогтохгүй байх.Дээрх жүжгийг олонд дэлгэсний дараа зарим үзэгчид сүрхий ихээр бухимдаж,хурал цуглаан бүрд  2 талцан, хэл амны бай, хэрүүлийн алим болсон тухай Эрээн хотын Зохиолчдын эвлэлийн хорооны дарга Р.Эрдэмт Дэлгэрэнгүй»

Цаламдмаар цаг хугацаа

2015 оны 07-р сарын 29 Нийтэлсэн Myadagmaa

Цаламдмаар цаг хугацаа

Нүд ирмэх төдийд- Өнөөдөр надаас үргэх

Нас алдрах тоолонд-Маргааш-тай би учрах

Надаас үргэсэн Өнөөдөр-Ирээдүй-г ойртуулахаар одох

 Дэлгэрэнгүй»

Дуудлага

2015 оны 07-р сарын 29 Нийтэлсэн Myadagmaa
Их хөлгөн намайг хөтөлнө
Их дуудлага намайг хөгөлнө 
Шившлэгт дуудлагаа шивнэхээр
Сэтгэл амирлаж,чээж уужирна.
Их хөлгөндөө хөтлөгдөн 
Ирээдүй өөд тэмүүлнэ
Их дуудлагандаа хөглөгдөн 
Ижил заяатнуудаа тэмтэчнэ 
Оюунаараа оройл
Орчлон хорвоог манлайл гэж
Омголон буурлууд шивнэнэ
Омтгойрч би үл тооно
 Дэлгэрэнгүй»

дуудлага

2015 оны 07-р сарын 23 Нийтэлсэн Myadagmaa

Тэнгэр тэнгэрт тэнгэр 

Монгол монгол монгол

Газар газар газар  

 Дэлгэрэнгүй»

Монгол суу ухаан

2015 оны 07-р сарын 23 Нийтэлсэн Myadagmaa
Биеэ засаад гэрээ засах билигтэн үрс нь зэрэглэн айсуй 
Төрөө засаад түмнээ дагуулах төгс мэргэд нь чиглэн айсуй 
 Дэлгэрэнгүй»

Ээжтэйгээ цайлахад...

2015 оны 07-р сарын 23 Нийтэлсэн Myadagmaa


Ээжтэйгээ цайлахад цаанаа л нэг өег 
Энэ өдрийн ажлыг мартаад ,суугаад л баймаар...
Хот айл, хонгор охидынхоо тухай 
Хар үнээ гувшсан...хөх аргал хормойлсноо хүртэл
Юу ч үлдээхгүй цөмийг нь ярихад
Яагаад ч юм нэг л сайхан. 
Бороо орж магадгүйг,бойтогоо хээр гээснийг 
Бүргэд ааруул шүүрснийг бор халзан тугалласныг 
Юм бүхний тухай,юухан хээхний тухай
Ээжийг ярихад нь инээд алдан хөөрөхөд нь
Идэхээ мартан хараад л баймаар,инээд алдан суугаад л баймаар ..,
Дуусашгүй яриандаа халуураад
Дүн халуунаас урьтаагүй биднийг
‘’Хаанаас гардаг инээд вэ?..энэ одоо
Хэдэн хүүхдээ уруу татаад,хийхээ мартан сууж л байдаг ...‘’гэж
Аав бачимдан гаднаас орилоход айхдаа, бид ...бур цар.
Ажлаа амжуулахаар ...бур цар.
Ай даа, Аягатай цай,тавагтай боорцгоо хүртэн 
Ижийтэйгээ нэг цайлахсан.
Цахилж одсон хормын жаргалыг 
Цагийг эзлүүлэн бийрээр мөнхлөхсөн.
2015-06-25.Эрээн хот.

Өвөр Монголчууддаа

2015 оны 07-р сарын 23 Нийтэлсэн Myadagmaa
 Их гүрний минь газрын хэлтэрхий
 Эх түүхийн минь хуудасны тасархай   
 Хаан эзний минь ясны хугархай
 Хатан Бөртийн минь цусны үсэрхий ,Өвөр Монголчууд минь ээ.
   Бохирч сөгдөөгүй заяа- Та нарынх   
   Бугшмалыг хорьсон ухаан-Та нарынх 
   Бусдын өмнө гудайгаагүй тэргүүн -Та нарынх 
   Босоо бүхнээ авч үлдсэн гавьяа –Та нарынх аа. 
Мэргэн Гэгээн,Урад гүүш ,Мянган ,Билгүүндалай... 
Мөрөө үлдээсэн мэргэдээр нь омогшино  .
Инжинаши,Гүларанс, Гунначуг, Сүнвэйданзуны 
Их авьяасын буухиаг таслаагүйд бахархана.   
Халх Оннигуд ,Баарин, Хишигтэн түмний хойчсийн  
Хаалттай түүх ,түгжээтэй үнэн тайлагдах цаг ирлээ.
Хааны дуудлагыг сонордон ,унтсан эсээ сэрээж  
Хамаг Монголоороо хөдлөн,нэгдэх цаг айсуй.
2014-04-18.Эрээн хотын Соёлын төв.
(Уянгалах шүлгийн тэмцээний хянагчаар суухдаа бичив.)

Б.Бямбасүрэн-д

2015 оны 07-р сарын 23 Нийтэлсэн Myadagmaa
Б.Бямбасүрэн -д
Найргийн уран,билгийн тамираар хөглөсөн 
      ‘’Навчсын шивнээ ‘’ анхны түүвэрт нь хөг нэмэхийн учир ;
Батшатар агсны шар басганд 
Бадаг шүлэг тэрлэсү. 
‘’Шарын бүрд’’-ийн дэнж дээр өдөлсөн
Шавилхан бүсгүй Бямбасүрэн минь ээ...
Шүлэг найргаараа өөрийгөө ирлэ
Шадалсан уянгаараа бусдыг хурцал
Хархираа хүрхрээг хослонхон хуурддаг
‘’Хар овоот’’-ынхоо чулууг хөлөртөл дуул 
Айргаар хуруудаж, найргаар хөгждөг
Амин нутгийнхнаа шүлгэндээ зур. 
Монголоо мартсан зүрх бүхэнд хүргэ
Мохож хөшсөн сэтгэл бүхнийг хөглө
Гадны соёлоор гайхуулагсдыг гарцгүй болтол нь бичиглэ
Гандсан навчсын тоогоор шүлэг болгоноо тэрлэ 
Дэлхийд данстай Монголоо хөг ижилстэл шүлэглэ 
Дэвтэрлэж бичсэн бүхэн чинь дэвжээнд оройлтол үзэглэ
Хөх Монголын Тэнгэрлэгийг өөрийнхөөрөө чи,дуул 
Хөхрөхүйн энд хүргэж дэлхийн дэвжээнд дуурсга.    
Залуу насны аагаар омгорхон тэрлэ, бүсгүй минь  
Заяа тавилангийн жамыг хөглөнхөн дуул,охин минь 
Номтын Тэнгэрийн хишгээ эрчимнэн шадал ,дууч минь  
Номын хорхойтныг дуу алдтал,шүлгээ бич, бүсгүй минь ээ.     Г.Мядагмаа  Эрээн хот.
 2015-06-22 буюу хамгийн урт өдөр- богино шөнө


тэнгэрийн элч

2015 оны 07-р сарын 23 Нийтэлсэн Myadagmaa
Найман зууны тэртээгээс өртөөлсөн аман буухиа 
Нүрзэд дээдсийн оюунаас ниссэн шувуун буухиа
Уймарсан нэгнийг чиглүүлэх замч буухиа 
Унтарсан тархийг сэрээх зөнч буухиа

р.

 Дэлгэрэнгүй»

Шар авдар

2015 оны 07-р сарын 23 Нийтэлсэн Myadagmaa
Ай даа..., Зэрэгцүүлэн өсгөсөн аав ээж хоёр минь 
Зэрвэсхэн ч болтугай ирж авдраа нэг ухаасай 
 Дэлгэрэнгүй»

Аавыгаа санахаар...

2015 оны 07-р сарын 23 Нийтэлсэн Myadagmaa


Хүний энэхэн хорвоод өсгийн мөрөө үлдээсэн 
Холхид одсон аав минь Та, тэндэх гэртээ тухална уу? 
Харийн буйдхан газар сэтгэл сэмрээд байх чинь 
Харьж ирэхгүй аавыгаа санахын учир тэр үү? 
Гэр дүүргэх үрсээ хонон өнжин харуулдахдаа 
Гялбаанд буусан дүрсээр нь сэтгэлээ цатгаж байж дээ
Ааруул өрөмхөн дүүргэсэн тагштай цайгаа уухдаа 
Аниргүйхэн бор гэртээ ганцаардаж л суусан байх даа.
Хоймортоо залсан зургаар үр биднийгээ орлуулж 
Холын гийчний өгсөн амттан бүхнийг хадгалахдаа 
Хайраар дүүргэсэн авдраас тань чихэр горьдох үрсээс нь 
Харьж очин Таныг минь, баярлуулж, гомдоосон нь хэд бол? 
Тэндэх гэрээсээ аав минь, үр биднийгээ тольдоно уу? 
Тээр дээрээс мэлмийдэн зүүд нойронд ирнэ үү? 
Таниасаа харамлаж алдсан цаг хугацаа бүхнээ 
Тэнгэр газрын үйлээрээ тэнцүүлж үр нь нөхюү.

жаазтай зураг

2015 оны 07-р сарын 23 Нийтэлсэн Myadagmaa

Цахилж одсон цаг хугацааг яалтай
Цаламдаж тогтоогоод аваад ирэхгүйгээс хойш
Цайгаа ч тухтай уулгүй мордсон хоёрыгоо 
Царайчилж гуйгаад ч яахав, ирэхгүйгээс хойш.
Насаар нь, бүлээр нь, ярайтал өрсөн зурагнуудаа харан 
Яаж яваа болдоо, хөх хүү минь ... шар охин минь гэж
Хоолой зангируулан, нүлимсаа залгидаг төрхийг тань санан 
Хоёр охиноо ч, би бас , хоног тоолон хүлээх л байх даа. 
‘’Ижий санаад байна, гэнэ ээ, ..хэнээ.., чи 
Учирч гялайлгахгүй бол утсаар ч гэсэн ярь’’ гэж
Ухааруулан чимээлэхийг ижий минь сонсоод ;
‘’Уй, муу kөвм ,завгаа болниш’’ гэж ирэхгүйг нь цайруулан өмөөрнө.
Ижийнхээ залгаа ижий л юм болохоороо, би ч бас 
Ихирхэн хоёр охиноо бусдаас өмөөрөн өмөлзөх л байх даа. 
Ижий аавын үргэлжлэл ижий аав л байдаг болохоор 
Ирж буцахын гинжин хэлхээ ингэж л орчдогииг мэдмээр ээ...